9. sınıf · TYT

Isı ve Sıcaklık

Sıcaklık, taneciklerin ortalama hareketliliğinin ölçüsüdür. Isı, sıcaklık farkından doğan enerji aktarımıdır. Q = m c ΔT. Isı, sıcak olandan soğuk olana kendiliğinden akar. Hâl değişirken sıcaklık sabit kalabilir, enerji hâl değişimine gider.

Hakimiyet %0

Anlatım

Adım 1

Tanım

Öz ısı, bir maddenin birim kütlesinin sıcaklığını bir derece artırmak için gereken enerjidir.

Adım 2

Kural

Termometre sıcaklığı, kalorimetre ise ısı hesabını destekler.

Adım 3

Örnek

Hâl değişim ısısı, erime veya kaynama sırasında sıcaklık sabitken alınır.

Adım 4

Kontrol

Kütleyi, öz ısıyı ve farkı çarp. Bunu bir örnekte yeniden söyle.

Günlük örnek

Aynı ısı, küçük kütleli suyu daha çok ısıtır. Kütle büyükse sıcaklık artışı azalır.

Çözümlü örnek

Kolay

Isı kendiliğinden hangi yöne akar?

Çözümü göster

Fark kapanana kadar sürer.
Sonuç: sıcaktan soğuğa.
Doğru seçenek: sıcaktan soğuğa.

Sonuç:

sıcaktan soğuğa

Kural

Q = m c ΔT içinde c nedir?

Çözümü göster

Maddenin ısı sığasını söyler.
Sonuç: öz ısı.
Doğru seçenek: öz ısı.

Sonuç:

öz ısı

Sık hata

Aynı ısı küçük kütlede sıcaklığı ne yapar?

Çözümü göster

Payda küçülünce ΔT büyür.
Sonuç: daha çok artırır.
Doğru seçenek: daha çok artırır.

Sonuç:

daha çok artırır

Kontrol

Kaynama sırasında sıcaklık ne olur?

Çözümü göster

Enerji hâl değişimine gider.
Sonuç: saf maddede sabit kalabilir.
Doğru seçenek: saf maddede sabit kalabilir.

Sonuç:

saf maddede sabit kalabilir

Zor

«Isı ve Sıcaklık» için üç yargı yazılıyor. Aynı ısı, küçük kütleli suyu daha çok ısıtır. Kütle büyükse sıcaklık artışı azalır. I. Fark kapanana kadar sürer II. Maddenin ısı sığasını söyler III. Aynı ısı küçük kütlede sıcaklığı ne yapar için «azaltır» doğru sanılır Hangileri doğrudur?

Çözümü göster