9. sınıf · TYT · AYT

Nem ve Yağış

Mutlak nem havadaki su buharı miktarıdır. Bağıl nem, havanın taşıyabileceği en çok neme oranıdır. Bağıl nem yüzde 100 olursa yoğunlaşma başlar. Yağış; yükselim, cephe ve yamaç yağışı diye ayrılır.

Hakimiyet %0

Anlatım

Adım 1

Nem türleri

Mutlak nem gramdır. Bağıl nem yüzdedir. Sıcak hava daha çok buhar taşıyabilir. Bu yüzden aynı mutlak nem, soğuk havada daha yüksek bağıl nem yapar.

Adım 2

Yoğunlaşma

Bağıl nem doyunca fazla buhar suya döner. Çiy, kırağı, sis ve bulut yoğunlaşmadır. Kırağı, çiyin donmuş hâlidir.

Adım 3

Yükselim

Isınan hava yükselir, soğur, yağış bırakır. Ekvatoral bölgede öğleden sonra görülen yağış buna örnektir. Yükselim, cephenin kendisi değildir.

Adım 4

Cephe

Sıcak ve soğuk hava kütlesi karşılaşınca cephe doğar. Orta kuşakta gezici alçak basınçlar cephe yağışı getirir. Türkiye'de kış yağışlarının bir kısmı bu yolla gelir.

Adım 5

Yamaç

Nemli hava dağ yamacına tırmanırken soğur ve yağış bırakır. Dağın arkasında hava alçalır, fön karakteri ısınır ve kuraklaşır. Buna yağış gölgesi denir.

Günlük örnek

Camın buğulanması, sıcak odadaki buharın soğuk camda yoğunlaşmasıdır. Yağmur da soğuyan havanın yoğunlaşmasıdır.

Çözümlü örnek

Kolay

Bağıl nem hangi birimle söylenir?

Çözümü göster

Bağıl nem orandır.
Doğru seçenek: yüzde.
Şunlar bu sorunun cevabı değildir: yalnız dağ yoktur diye; yalnız gece meltemi; yalnız ozon.

Sonuç:

yüzde

Orta

Bağıl nem yüzde 100 olunca ne başlar?

Çözümü göster

Doyan hava buharı suya çevirir.
Doğru seçenek: yoğunlaşma.
Şunlar bu sorunun cevabı değildir: yalnız dağ yoktur diye; yalnız gece meltemi; yalnız ozon.

Sonuç:

yoğunlaşma

Ayırt

Dağın rüzgâraltı yamacında yağış neden azalır?

Çözümü göster

Yağış gölgesi kuraktır.
Doğru seçenek: alçalan hava ısınır.
Şunlar bu sorunun cevabı değildir: yalnız dağ yoktur diye; yalnız gece meltemi; yalnız ozon.

Sonuç:

alçalan hava ısınır