12. sınıf · TYT · AYT
Mondros Ateşkes Antlaşması
İTA.12.1.2TYMM 2024Millî Mücadele’nin hazırlık sürecinde yaşanan olaylara ilişkin bakış açısı geliştirebilme
Mondros, 30 Ekim 1918'de imzalanan bir ateşkestir. Osmanlı ordusunun terhisini ve boğazların açılmasını yazdı. Barış antlaşması değildir.
Hakimiyet %0
Anlatım
Adım 1
Tarih ve yer
Ateşkes 30 Ekim 1918'de Limni'de, Mondros limanında imzalandı. Osmanlı adına Bahriye Nazırı Rauf Bey, İtilaf adına Amiral Calthorpe masadaydı. Birinci Dünya Savaşı'nın Osmanlı cephesi bu imzayla durdu.
Adım 2
Ağır maddeler
Boğazlar İtilaf gemilerine açıldı. Ordu terhis edilecek, silahlar teslim edilecekti. Haberleşme ve ulaşım denetlenebilecekti. En açık kapı, güvenlik gerekçesiyle stratejik noktaların işgaline izin veren 7. maddedir.
Adım 3
İşgaller
Ateşkesten günler sonra İtilaf donanması İstanbul önlerine geldi. 7. madde, Anadolu'daki işgallerin gerekçesi gibi kullanıldı. Ateşkes metni barış değildi; toprak paylaşımı henüz bir barış antlaşmasına dökülmemişti.
Adım 4
Meclis ve tepki
İstanbul'daki son Osmanlı meclisi 1920 başında Misak-ı Milli'yi kabul etti. Bu metin, Mondros'un açtığı işgal kapısına karşı sınır talebidir. Meclisin basılması ve dağılması, mücadelenin Ankara'da toplanmasına yol açtı.
Adım 5
Ayırt etme
Soruda «silah sustu mu, sınır çizildi mi?» diye bak. Silahın susması ateşkestir. Sınır, borç ve rejim barış masasındadır. Mondros'ta rejim değişmedi; saltanat duruyordu.
Günlük örnek
Maç bitmeden hakemin düdüğü oyunu durdurur; skor tabelası sonra yazılır. Mondros düdüğü ateşkes, Sevr ve Lozan ise skorun yazıldığı barış metinleridir.
Çözümlü örnek
Kolay
Mondros hangi gün imzalandı ve ne tür bir belgedir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Yıl 1918, ay ekim, gün 30'dur.
Belge ateşkestir.
Barış antlaşması 1920 ve 1923'tedir.
30 Ekim 1918, ateşkes
Orta
Mondros'un 7. maddesi işgalleri nasıl kolaylaştırdı?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Madde, güvenlik gerekçesiyle stratejik nokta işgaline kapı açar.
İtilaf bu kapıyı geniş yorumladı.
Ateşkes, işgali kendiliğinden barış saymaz.
Güvenlik gerekçesiyle stratejik noktalar işgal edilebildi
Kim imzaladı
Osmanlı heyeti Mondros'ta kimin adıyla oturdu?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Barış heyeti değil, ateşkes heyetidir.
Bahriye nazırı Rauf Bey imzacıdır.
Mustafa Kemal bu metne imza atmadı.
Rauf Bey
Sırayı kur
Mondros, Misak-ı Milli ve Sevr'i zamana diz.
Çözümü gösterÇözümü gizle
Önce 30 Ekim 1918 ateşkesi gelir.
Misak-ı Milli 1920 başında son İstanbul meclisinde kabul edilir.
Sevr 10 Ağustos 1920'dedir.
Mondros, Misak-ı Milli, Sevr
Zor
I. Mondros bir barış antlaşmasıdır. II. 7. madde stratejik noktaların işgaline gerekçe yapılmıştır. III. Sevr, Mondros ile aynı günde imzalanmıştır. Hangileri doğrudur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Mondros ateşkestir, barış değildir. I yanlıştır.
7. madde işgal kapısıdır. II doğrudur.
Sevr 10 Ağustos 1920'dedir. III yanlıştır.
Yalnız II
Harici video
Videolar güvenilir kanallardan seçildi.
17) TYT Tarih - Mondros Ateşkes Antlaşması ve Cemiyetler - Gökhan ÖZ - 2025
Benim Hocam
Başka anlatımlar
Yapay zeka öğretmen
Cevabı doğrudan söylemem. Takıldığın adımı yaz. İstersen sana ipucu veririm.
Fotoğraf bu sürümde okunmaz. Soruyu cümleyle yaz, ipucu kazanımın içinde kalır.
Özet
Sık yapılan yanılgı
Mondros'u Sevr sanmak tarihi kaydırır. Mondros 1918 ateşkesidir. Sevr 1920'de imzalanan ve yürürlüğe girmeyen barış tasarısıdır. Lozan 1923 barışıdır. Üçünün günü de imzalayanı da ayrıdır.
Kaydet, sonra tekrar sorulur.