11. sınıf · AYT

Cümle Türleri

Yüklemin yerine göre cümle isim cümlesi veya fiil cümlesidir. Öge dizilişine göre kurallı ya da devriktir. Anlamına göre olumlu, olumsuz, soru ve ünlem cümlesi vardır. Basit, birleşik, sıralı ve bağlı cümle yapıyı söyler.

Hakimiyet %0

Anlatım

Adım 1

Tanım

İsim cümlesinde yüklem ek fiille çekilmiş addır. Fiil cümlesinde yüklem fiildir.

Adım 2

Kural

Kurallı cümlede yüklem sondadır. Devrik cümlede yüklem ortaya veya başa kayar.

Adım 3

Örnek

Bağlı cümle ve, ama, fakat ile bağlanır. Sıralı cümlede birden çok yüklem vardır, bağlaç olmayabilir.

Adım 4

Kontrol

Yüklemin türüne, yerine ve sayısına bak.

Günlük örnek

Kapı açıktır isim cümlesidir. Kapı açıldı fiil cümlesidir. Yüklem başa geçerse devrik olur.

Çözümlü örnek

Kolay

Kapı açıktır hangi cümledir?

Çözümü göster

Yüklem açık adıdır, ek fiil almıştır.
Sonuç: isim cümlesi.
Doğru seçenek: isim cümlesi.

Sonuç:

isim cümlesi

Kural

Geldi çocuk bugün nasıl bir cümledir?

Çözümü göster

Yüklem baştadır.
Sonuç: devrik.
Doğru seçenek: devrik.

Sonuç:

devrik

Sık hata

Ali geldi ve Ayşe gitti hangi yapıdır?

Çözümü göster

Ve, iki yüklemi bağlar.
Sonuç: bağlı.
Doğru seçenek: bağlı.

Sonuç:

bağlı

Kontrol

Kurallı cümlede yüklem nerededir?

Çözümü göster

Türkçenin olağan dizilişi yüklemi sona koyar.
Sonuç: sonda.
Doğru seçenek: sonda.

Sonuç:

sonda

Zor

«Cümle Türleri» için üç yargı yazılıyor. Kapı açıktır isim cümlesidir. Kapı açıldı fiil cümlesidir. Yüklem başa geçerse devrik olur. I. Yüklem açık adıdır, ek fiil almıştır II. Yüklem baştadır III. Ali geldi ve Ayşe gitti hangi yapıdır için «basit» doğru sanılır Hangileri doğrudur?

Çözümü göster