10. sınıf · TYT

Kalıtım

Kalıtım, özelliklerin genlerle yavruya geçmesidir. Genotip, harf ile yazılan gen düzenidir. Fenotip, görünen özelliktir. Baskın alel, çekinik alel yanında da kendini gösterebilir. Çekinik özellik, iki çekinik alel bir araya gelince görünür.

Hakimiyet %0

Anlatım

Adım 1

Tanım

Mendel, bezelye deneylerinde bir özelliğin kuşaklar boyu izini sürer.

Adım 2

Kural

Punnett karesi, olası genotipleri dizer.

Adım 3

Örnek

Saf döl homozigot, melez döl heterozigottur.

Adım 4

Kontrol

Harfleri yaz, kareyi kur, görünüşü baskına göre söyle.

Günlük örnek

Kahverengi göz baskınsa Bb birey kahverengi gözlüdür. Mavi göz için bb gerekir.

Çözümlü örnek

Kolay

Bb bireyin fenotipi baskın özellikte nasıldır?

Çözümü göster

Baskın alel etkisini gösterir.
Sonuç: baskın görünür.
Doğru seçenek: baskın görünür.

Sonuç:

baskın görünür

Kural

Çekinik özelliğin genotipi nasıldır?

Çözümü göster

Küçük harfler bir araya gelir.
Sonuç: iki çekinik alel.
Doğru seçenek: iki çekinik alel.

Sonuç:

iki çekinik alel

Sık hata

Heterozigot ne demektir?

Çözümü göster

Melez döl Bb gibidir.
Sonuç: iki farklı alel.
Doğru seçenek: iki farklı alel.

Sonuç:

iki farklı alel

Kontrol

Punnett karesi neyi dizer?

Çözümü göster

Ebeveyn alelleri kutulara dağıtılır.
Sonuç: olası genotipleri.
Doğru seçenek: olası genotipleri.

Sonuç:

olası genotipleri

Zor

«Kalıtım» için üç yargı yazılıyor. Kahverengi göz baskınsa Bb birey kahverengi gözlüdür. Mavi göz için bb gerekir. I. Baskın alel etkisini gösterir II. Küçük harfler bir araya gelir III. Heterozigot ne demektir için «iki aynı alel» doğru sanılır Hangileri doğrudur?

Çözümü göster