9. sınıf · TYT
Newton'un üç yasası
Net kuvvet sıfırsa hız değişmez. F = m · a, net kuvvet kütle ile ivmenin çarpımıdır. Etki ile tepki farklı cisimlerdedir.
Hakimiyet %0
Anlatım
Adım 1
Eylemsizlik
Net kuvvet 0 ise duran cisim durur, sabit hızlı cisim hızını korur. Hızın değişmesi için net kuvvet gerekir.
Adım 2
İkinci yasa
a = F / m. Aynı kuvvet, kütle büyüdükçe daha küçük ivme verir. Yön, net kuvvetin yönüdür.
Adım 3
Kütle ve ağırlık
Ağırlık G = m · g, bir kuvvettir. Kütle kilogram, ağırlık newton’dur. Tartı çoğu zaman ağırlığı ölçer.
Adım 4
Etki tepki
A, B’ye kuvvet uyguluyorsa B de A’ya eşit büyüklükte ters yönde kuvvet uygular. İki kuvvet aynı cisme çizilmez, birbirini silemez.
Adım 5
Sürtme
Sürtme, kaymayı engelleyen yöndedir. Net kuvvet, uygulanan kuvvet ile sürtmenin farkı olabilir. Sürtme yok diye yazmadan ivme bulunmaz.
Adım 6
Serbest düşme
Hava direnci yoksa bütün cisimlerin ivmesi g’ye yakındır. Kütle, ağırlığı büyütür; ivmeyi g’de aynı bırakır.
Günlük örnek
Otobüs fren yapınca öne savrulursun; cismin hızını koruma eğilimi eylemsizliktir.
Çözümlü örnek
Kolay
Net kuvvet 0 iken 4 m/s ile giden cismin 3 saniye sonraki sürati nedir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
İvme 0’dır.
Hız değişmez.
4 m/s kalır.
4 m/s
Kural
2 kg cisme 8 N net kuvvet uygulanırsa ivme kaçtır?
Çözümü gösterÇözümü gizle
a = F / m.
8 / 2 = 4.
Birim m/s²’dir.
4 m/s²
Sık hata
3 kg cismin ağırlığı yaklaşık kaç newton’dur? g = 10 al.
Çözümü gösterÇözümü gizle
G = m · g.
3 · 10 = 30.
3 N demek kütleyi kuvvet sanmaktır.
30 N
Kontrol
Kitap masayı 12 N iter. Masa kitabı hangi kuvvetle iter?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Etki tepki eşittir.
Yönler terstir.
Büyüklük 12 N’dir.
12 N, ters yönde
Zor
I. Net kuvvet 0 ise hız değişmez. II. Etki ve tepki aynı cisme eklenip silinir. III. a = F/m. Hangileri doğrudur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
I birinci yasadır.
II yanlıştır: çift, iki cisimdedir.
III ikinci yasadır.
I ve III
Harici video
Videolar güvenilir kanallardan seçildi.
Net Kuvvet Etkisinde Cisimler | 88 Günde AYT Fizik Kampı | 6. Gün | 2027
Özcan Aykın FİZİK
Başka anlatımlar
Yapay zeka öğretmen
Cevabı doğrudan söylemem. Takıldığın adımı yaz. İstersen sana ipucu veririm.
Fotoğraf bu sürümde okunmaz. Soruyu cümleyle yaz, ipucu kazanımın içinde kalır.
Özet
Aynı doğru üzerindeki kuvvetler yönleri aynıysa toplanır, tersse çıkarılır.
Kaydet, sonra tekrar sorulur.