10. sınıf · TYT
Mendel çaprazlaması
Alel, bir genin çeşitidir. AA homozigot baskın, aa homozigot çekinik, Aa heterozigottur. Baskın alel heterozigotta görünür.
Hakimiyet %0
Anlatım
Adım 1
Alel
Aynı genin iki biçimi aleldir. Büyük harf baskın, küçük harf çekinik yazılır. Harf, proteinin etkisini kısaltır.
Adım 2
Genotip
AA ve aa homozigottur. Aa heterozigottur. Genotip, görünen özellikten daha çok bilgi taşır.
Adım 3
Fenotip
Fenotip, görünen özelliktir. Aa ve AA aynı baskın fenotipi verebilir. aa çekinik fenotiptir.
Adım 4
Çapraz
Aa × Aa çaprazında yumurta ve polen A ya da a taşır. Punnett tablosunda AA, Aa, Aa, aa çıkar. Fenotip oranı yaklaşık 3 baskın, 1 çekiniktir.
Adım 5
Gamet
Gamet her gen için tek alel taşır. AA bireyin gameti yalnız A’dır. Aa bireyin gametinin yarısı A, yarısı a olabilir.
Adım 6
Eş baskın değil
Bu sayfadaki örnekte çekinik heterozigotta gizlenir. Eş baskında ikisi birden görünür. Kan grubu AB buna örnektir, tek harfli bezelye çaprazı değildir.
Günlük örnek
Kahverengi göz baskınsa Aa kişide kahverengi görünür. Çekinik renk için aa gerekir.
Çözümlü örnek
Kolay
Aa birey için doğru ad nedir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
İki alel farklıdır.
Heterozigot denir.
AA olsaydı homozigot baskın olurdu.
Heterozigot
Kural
Çekinik fenotip hangi genotipte çıkar?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Baskın harf olmamalıdır.
İki küçük harf gerekir.
Aa’da çekinik gizlenir.
aa
Sık hata
Aa × Aa çaprazında çekinik fenotip oranı nedir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Dört kutudan biri aa’dır.
Oran 1/4’tür.
3/4 baskın fenotiptir.
1/4
Kontrol
AA bireyin gametinde hangi alel bulunur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Homozigot iki A taşır.
Gamet tektir.
Yalnız A gider.
A
Zor
I. Aa heterozigottur. II. Aa × Aa fenotip oranı 3:1’dir. III. aa baskın fenotip verir. Hangileri doğrudur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
I alel çifti farklıdır.
II bezelye çaprazının sonucudur.
III yanlıştır: aa çekiniktir.
I ve II
Harici video
Videolar güvenilir kanallardan seçildi.
Kalıtım Nedir? Kalıtsal Kavramlar | 10.Sınıf Biyoloji #2025
tonguç 10. SINIF
Başka anlatımlar
Yapay zeka öğretmen
Cevabı doğrudan söylemem. Takıldığın adımı yaz. İstersen sana ipucu veririm.
Fotoğraf bu sürümde okunmaz. Soruyu cümleyle yaz, ipucu kazanımın içinde kalır.
Özet
Aleller, bir genin çeşitleridir. Çekinik özellik, iki kopya bir araya gelince görünür.
Kaydet, sonra tekrar sorulur.