9. sınıf · TYT
Hücre zarı
Hücre zarı seçicidir. Difüzyon çoktan aza, osmoz suyun çok olduğu yerden az olduğu yere, aktif taşıma ise enerji harcayarak azdan çoğa olur.
Hakimiyet %0
Anlatım
Adım 1
Zar
Fosfolipit çift katman, zarı oluşturur. Küçük ve yüksüz moleküller daha kolay geçer. Büyük moleküller protein kanalı ister.
Adım 2
Difüzyon
Madde, derişimin yüksek olduğu yerden alçak olduğu yere kendiliğinden yayılır. Enerji harcanmaz. Denge kurulunca net geçiş durur.
Adım 3
Osmoz
Osmoz, suyun yarı geçirgen zardan geçişidir. Hücre içi çok tuzluysa su içeri girer, hücre şişer.
Adım 4
Aktif taşıma
Madde azdan çoğa taşınırken ATP harcanır. Pompa proteinleri bu işi görür. Enerji yoksa yalnız pasif geçiş kalır.
Adım 5
Hipotonik
Dış ortam hücreden seyreltikse su hücreye girer. Hayvan hücresi patlayabilir. Bitki hücresi çeper sayesinde şişer ama genellikle patlamaz.
Adım 6
Hipertonik
Dış ortam daha derişikse su hücreden çıkar. Hücre büzülür. Bitkide plazmoliz denir.
Bir cümle
Şekerli çayın dibine çöken şeker, karıştırmadan da yavaşça dağılır. Bu difüzyondur.
Çözümlü örnek
Kolay
Difüzyonda madde hangi yöne gider?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Derişim farkı itici kuvvettir.
Yön çoktan aza doğrudur.
ATP gerekmez.
Çoktan aza
Kural
Osmozda geçen madde nedir?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Zar suya geçirgendir.
Çözünen her zaman serbestçe geçmez.
Geçen suyun kendisidir.
Su
Sık hata
Aktif taşıma neden ATP ister?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Yön azdan çoğadır.
Kendiliğinden olmaz.
Pompa enerji kullanır.
Azdan çoğa taşıdığı için
Kontrol
Hücre, seyreltik ortamda şişiyorsa ortam nasıldır?
Çözümü gösterÇözümü gizle
Su içeri girer.
Dış ortam daha seyreltiktir.
Bu ortam hipotoniktir.
Hipotonik
Zor
I. Difüzyon ATP harcar. II. Osmoz su geçişidir. III. Aktif taşıma azdan çoğa olur. Hangileri doğrudur?
Çözümü gösterÇözümü gizle
I yanlıştır: difüzyon pasiftir.
II suyun özel adıdır.
III pompanın yönüdür.
II ve III
Harici video
Videolar güvenilir kanallardan seçildi.
Hücre Zarından Madde Geçişleri - 1 | 9. Sınıf Biyoloji #2026
tonguç 9. SINIF · 30:48
Başka anlatımlar
Yapay zeka öğretmen
Cevabı doğrudan söylemem. Takıldığın adımı yaz. İstersen sana ipucu veririm.
Fotoğraf bu sürümde okunmaz. Soruyu cümleyle yaz, ipucu kazanımın içinde kalır.
Özet
Hücre zarı, hücrenin sınırını çizer ve seçici geçişe izin verir.
Kaydet, sonra tekrar sorulur.